Mardin'de Gezilecek Yerler - Dara Antik Kenti
Tarihi ve Önemi:
Dara'nın adı ve kuruluşu hakkında farklı görüşler bulunmaktadır. Bir inanışa göre Pers Kralı III. Darius'un (MÖ 336-330) bir askeri üssü olduğu ve adının buradan geldiği düşünülmektedir.
Antik kent, Doğu Roma İmparatoru Anastasius (491-518) tarafından 503-507 yılları arasında bir garnizon kenti olarak inşa edilmiştir. Bu dönemde büyük inşa faaliyetleri yürütülmüştür.
Büyük stratejik önemi nedeniyle, Roma-Pers çatışmalarında (530, 540, 544, 573 ve 604 yıllarında) öne çıkmıştır.
MS 7-14. yüzyıllar arasında Sasani ve Arap hâkimiyetine girmiş, hatta bir dönem Süryani metropolitliği merkezi olmuştur.
Antik Kentteki Önemli Yapılar ve Alanlar:
Dara Antik Kenti, geniş bir alana yayılmış olup içerisinde birçok etkileyici yapı ve kalıntı barındırır:
Surlar: Kenti çevreleyen yaklaşık 4 kilometrelik surlar, içten ve dıştan düzgün kesme taşlarla örülmüştür. Surların üzerinde yirmi sekiz adet kule bulunmaktadır. Dört ana kapısı (Kuzey, Güney, Batı, Doğu) ve ayrıca Kuzey ve Güney Su kapıları mevcuttur.
Maksem (Yeraltı Su Deposu): Kentin akropolünün güney yamaçlarına, ana kaya içine oyularak yapılmış üstü örtülü devasa bir su deposudur. Su, 4 km mesafeden kanallarla getirilmiş ve kentin diğer yapılarına dağıtılmıştır. Birbirine paralel, beşik tonozla örtülü 10 adet hücre-odadan oluşur.
Kaya Mezarlıkları: Kentin batısındaki geniş tepeler, MS 6. yüzyıl başlarında taş ocağı olarak kullanılmış, daha sonra mezarlık alanına dönüştürülmüştür. Özellikle ana kayaya oyularak düzenlenmiş üç katlı mezar yapıları dikkat çekicidir. Lahit tipli Roma dönemi mezarlarının yanı sıra, Hristiyanlığın yayılmasıyla basit sanduka mezarlar da görülmüştür.
Mozaikli Yapılar: Roma İmparatoru I. Anastasius dönemine ait mozaikli yapılar bulunmaktadır. Mozaiklerde çoban, bitki ve hayvan figürleri ile 11 satırlık yazıtlar yer alır.
Zindan (Kilise-Zindan Sarnıç): Yeraltında bulunan ve sonradan kilise olarak da kullanılmış olabilecek bir sarnıç yapısıdır.
Köprüler: Kentin içinden geçen Dara Deresi üzerinde 4 adet kesme taş örgülü ve yuvarlak kemerli köprü bulunmaktadır.
İslami Dönem Mezarları ve Türbe: Kentin doğu kısmındaki tepede MS 12. yüzyıldan itibaren kullanılan geniş bir İslami mezarlık alanı yer alır. Ayrıca 14.-15. yüzyıla ait olduğu düşünülen, düzgün kesme taştan, baldaken tarzında yapılmış, dört ayak üzeri kubbe ile örtülü bir türbe de bulunmaktadır.
Mağara Evler: Kentin etrafında Geç Roma Dönemi'ne ait mağara evlere rastlanmaktadır.
Ziyaret Bilgileri:
Dara Antik Kenti, Mardin'in 30 km güneydoğusunda, Oğuz Köyü'nde yer almaktadır.
Ören yeri Pazartesi günleri kapalıdır.
Girişler ücretsizdir.
Mesai saatleri 08:00 - 17:00 arasındadır.
Toplu taşıma hizmeti bulunmaktadır, ancak Mardin-Nusaybin yolu üzerinde Akıncılar Köyü'nden 10 kilometre içeri girilmektedir ve dolmuş seferi bulunmamaktadır.
Dara Antik Kenti, zengin tarihi ve etkileyici yapılarıyla geçmişe yolculuk yapmak isteyenler için mutlaka görülmesi gereken yerlerden biridir.